İltica nedir? Nasıl iltica edilir?

iltica nedir? Vatandaşlar tarafından internette sıkça araştırılan konulardan biri olan iltica hakkı veya sığınma hakkını sizler için inceledik… Akıllara takılan başlıca sorular iltica nedir, ne demek, anlamı ne ve nasıl iltica edilir. Biz de bu konuları sizler için araştırdık ve haberimize ekledik. Peki iltica nedir? Ne demek? Anlamı ne? Nasıl iltica edilir? Sığınma kabul eden ülkeler hangileri? İşte tüm detaylar…

İLTİCA NEDİR?

Sığınma hakkı ya da iltica hakkı, kimi ülkelerin önceden belirlenmiş koşullara uygun başvurularda bulunan kimselere verdiği hukuki ve politik bir haktır. Yaşadıkları ülkede cinsel, ırksal, dinsel, politik, kültürel vb ayrımcılıklara uğradığını gösteren belgelerle hakveren ülkelerin adlî makamlarına başvuran kimselerin başvuruları ülkenin ilgili komisyonlarınca incelenir ve eğer kabul görürse kişiye sığınma hakkı verilir. Böylece kişi söz konusu devletin koruması altına girer. Bunun yanı sıra kendi ülkelerinde yaşam koşullarının elverişli olmaması ya da can güvenliğinin tehlikede olması durumunda da iltica talebinde bulunulabilir. Bir ülkede yaşanan içsavaş, savaş, çatışma, katliam ya da soykırım gibi durumlarda kitlesel sığınma istemleri yapılabilir.

Sığınma hakkı ya da iltica hakkı, kimi ülkelerin önceden belirlenmiş koşullara uygun başvurularda bulunan kimselere verdiği hukuki ve politik bir haktır. Yaşadıkları ülkede cinsel, ırksal, dinsel, politik, kültürel vb ayrımcılıklara uğradığını gösteren belgelerle hakveren ülkelerin adlî makamlarına başvuran kimselerin başvuruları ülkenin ilgili komisyonlarınca incelenir ve eğer kabul görürse kişiye sığınma hakkı verilir. Böylece kişi söz konusu devletin koruması altına girer. Bunun yanı sıra kendi ülkelerinde yaşam koşullarının elverişli olmaması ya da can güvenliğinin tehlikede olması durumunda da iltica talebinde bulunulabilir. Bir ülkede yaşanan içsavaş, savaş, çatışma, katliam ya da soykırım gibi durumlarda kitlesel sığınma istemleri yapılabilir.İltica hakkı uluslararası hukuk tarafından herkese verilmiş bir haktır. Fakat yetkilileri, ülkenize dönmeniz durumunda hayatınızın ve güvenliğinizin gerçek bir tehlike altına gireceği konusunda inandırmanız gerekmektedir. Hikayenizi ve kanıtlarınızı önceden hazırlamanız çok önemlidir.Yetkilikere, şu nedenlerden dolayı, kendi ülkenizde zulme uğrayacağınız veya kötü muamele göreceğinize dair gerçek bir riskin var olduğunu göstermek durumundasınız: ırk; din; millet; siyasi düşünce; veya bir sosyal gruba mensubiyet (mesela kadın, gay olmak veya benzeri bir gruba mensup olmak). Ayrıca, yetkililere devletinizin sizi ülkenin hiçbir yerinde koruyamayacağını veya korumayacağını göstermek durumundasınız.Eğer başka bir ülkede kalmışsanız ve oradan geliyorsanız, ayrıca o ülkede de kötü muamele göreceğinizi göstermek durumundasınız.İltica görüşmeniz sırasında açıklamanız gereken en önemli şeyler şunlardır:-Ülkenizi neden terk ettiniz? Hangi olaylar sizi ülkenizi terk etmek zorunda bıraktı?- Tam olarak kimden korkuyorsunuz veya kiminle sorunlarınız var? Belli bir insanla mı, güvenlik güçlerinin bir birimiyle mi, polisle mi…vb.? Neden devletiniz sizi onlardan koruyamıyor?-Başka ayrıntıların veya olayların, temel hikayenizle bağlantısı var mı? Mesela, siyasi faaliyetleriniz, siyasi bir gruba üyeliğiniz gibi?-Neden ülkenize geri dönemiyorsunuz (ya da geldiğiniz diğer ülkeye)? Geri dönerseniz ne olur?-Hikayenizi destekleyecek kanıtlarınız var mı? (Mesela, resmi belgeler veya ülkenizdeki durumla ilgili bilgi). Daha da önemlisi, başınıza gelen olaylarla ilgili kanıtlarınız var mı (yakalama emri, mahkeme belgeleri, arkadaşlarınızın ya da örgütlerin yazmış olduğu, tehlikede olduğunuzu gösteren mektuplar).-Herhangi bir sağlık sorununuz veya psikolojik probleminiz var mı? Özellikle, ülkenizde işkenceye veya kötü muameleye uğradınız mı? Eğer evetse, bunu yetkililere biran önce söylemeli ve kanıtlarınızı göstermelisiniz.-Yaşınız, aile üyelerinizin yaşları, nerede büyüdüğünüz, ne tür bir okula gittiğiniz gibi küçük ve beklenmedik detaylarla ilgili soruları cevaplamaya hazır olun. Bu tür soruların amacı doğru söyleyip söylemediğinizi ortaya çıkarmaktır.Yetkililerin dosyanızı değerlendirmesi uzun zaman alabilir. Bu süre için, genel olarak, iltica yardımı alacaksınız – yaşamak için bir yer ve temel yaşam giderleri için yardım. Fakat bu yardımı alabilmek için, kendi imkanlarınızın olmadığını göstermelisiniz. Mesela, eğer yetkililer aile ve arkadaşlarınızla kalabileceğinize veya kendi birikimlerinizin olduğuna inanırlarsa böyle bir yardım vermeyebilirler.Bazen dosyanız daha hızlı bir sistem olan ‘gözaltı hızlı sistem’ adı altında görülebilir. Bu, dosyanız görülene kadar gözaltı merkezine gönderileceğiniz (göç hapishanesi) ve karara itiraz etme hakkınız olmadığı anlamına gelmektedir. Belli bir ülkeden geliyorsanız ve yetkililer dosyanızın zayıf ve sonucunun belli olduğuna inanıyorlarsa böyle bir muamele görebilirsiniz. Fakat, iyi hazırlanarak ve güçlü bir dosya oluşturarak bundan kaçınabilirsiniz! 

inter global vize danışmanlık

MÜLTECİ NEDİR?

Arapça kökenli bir sözcük olan mültecinin Türk Dil Kurumu Güncel Sözlükteki karşılığı sığınmacı olarak veriliyor. Sığınmacı sözcüğüyse TDK Büyük Türkçe Sözlükte “Başka bir ülkeye veya yere sığınmış olan kişi, sığınık, mülteci; Yabancı bir ülkede iltica etmeden önce belirli bir süre kalan kimse.” şeklinde açıklanıyor. Ancak mülteci ve sığınmacı farklı anlamlara gelmektedir.

Türkiye’nin de taraf olduğu Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair 1951 tarihli Cenevre Sözleşmesinin YUKK md. 61 hükmünde mülteci, “Avrupa ülkelerinde meydana gelen olaylar nedeniyle; ırkı, dini, tabiiyeti, belli bir toplumsal gruba mensubiyeti veya siyasi düşüncelerinden dolayı zulme uğrayacağından haklı sebeplerle korktuğu için vatandaşı olduğu ülkenin dışında bulunan ve bu ülkenin korumasından yararlanamayan ya da yararlanmak istemeyen yabancılar ile bu tür olaylar sonucu önceden yaşadığı ikamet ülkesinin dışında bulunan, oraya dönemeyen veya dönmek istemeyen vatansızlar” olarak tanımlanır.

Mülteci sıfatının geçerli olabilmesi için beş özelliğin var olması gerekmektedir:

Sadece Avrupa’dan gelenler mülteci statüsüne sahiptir.
Mülteci statüsünde söz konusu kişinin yabancı olması ve vatandaşı olduğu ülkenin tarafından diplomatik olarak korumaması şartı aranır.
Mültecilik bireyseldir, kitlesel olarak gelenler mülteci statüsü kazanamaz.
İltica eden kişinin vatandaşı olduğu ülkede zulme uğrama riskinin haklı bir dayanağı (well founded fear) olmak zorundadır.

Mülteci – sığınmacı farkı:
Türk Dil Kurumu, mülteci sözcüğünün karşılığını sığınmacı olarak verse de her iki kelime aynı anlama gelmemektedir. Sığınmacı, iltica başvurunda bulunduğu halde yetkili makamlar tarafından hakkında henüz karar verilmeyerek mülteci statüsü kazanmamış kişileri tanımlamak için kullanılır. İskan Kanunu Madde3/3’te “Türkiye’de yerleşmek maksadıyla olmayıp bir zaruret ilcasıyla muvakkat oturmak üzere sığınanlara sığınmacı denir”. ifadesine yer verilir. Yukarıda bahsi geçen sebeplerden dolayı ülkesini terk etmek zorunda kalarak kaçtığı ülkede sığınma talebinde bulunan sığınmacı, yetkili makamlarca “soruşturma” safhasının tamamlanmasını bekler.

Written by 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir